Adana’da gözlerden uzak sessiz sedasız bir biçimde yaşamını sürdüren bir Oğuz geleneği vardır; kişiler hayatların bir anında bir biçimde bir lakap alıp onunla anılırlar. Lakap kişinin kimliğinin tümünü yansıtır. Lakap alan kişi artık o lakapla tanır, o lakabı andın mı o kişiyle ilgi tüm künyesini sıralamaya gerek yoktur. Kimsede artık ona gerçek adını sanını sormayı akıl bile etmez, onun adı da soyadı da baba adı da ana adı da o lakabıdır işte. Bu lakabı kim verir, o lakap nasıl alınır, o tam olarak bilinmez işte. Belki Oğuz geleneğinden farklı yanı da budur, Adana’da kişiye lakabını Dedem Korkut yerine toplumun kendisi bir biçimde verir. Eskiden lakap almayan bir kişiden bahsederken, “adam daha anasının koyduğu adla duruyor” diye o kişi yerilirdi yani lakap almış olmak önemliydi. Bugün size kısa öyküsünü anlatacağım Koçero’da böyle lakabıyla anılan bir kişiydi işte.

Koçero’yu hem ben hem de benim gibi bir bütün olarak Pir Sultan camiası dernekte tanıdık. Pir Sultan Abdal Kültür Derneği Adana’da kurulduğunda, derneğimize Melek Girmez sokağında bir yer bulup, derneğimizi orada açtığında Koçeroda Melek Girmezdeki yerimize gelmişti. Eskiden Melek Girmez sokağında Adana’nın belalı, efsanevi Kabadayıları yaşarmış. Hani palayı çekip sokağı boydan boya kapatan, yüreğine bileğine güvenen namlı kabadayılar buraları mekân tutmuşlarmış. Bu yüzden bu sokaklara girip çıkanlara tekin adam gözüyle bakılmazmış. Yani herkesin gelip gittiği yerler değilmiş buralar. Bu yüzden buralar bu adla, melek girmez diye anılır olmuş. Bizde Pir Sultan Derneğini Adana’da ilk açtığımız zaman başka yerlerde yer bulamadığımız için derneğimizi Melek Girmez sokağında açmıştık. Eh nede olsa bizlerde pek melekten sayılmazdık hani, bu yüzden melek girmez sokağına girip çıkmamızda bir mahzur yoktu. Bu yüzden bu sokağa girip çıkmamız yadırganmadı. Koçere melek girmez deki bu mekânımıza ilk gelip giden müdavimlerimizden biri oldu. Kısa zamanda bizlere karışıp kaynaştı. Kendi kendini sevdirdi. Onun kim olduğunu nerden geldiğini nereye gittiğini bizde merak etmezdik, o da söylemezdi. O Koçeroydu, hepimizin gönlünde özle bir iz bırakmıştı.

Koçere hoş bir delikanlıydı. Koçero Adananın delikanlılar, kültürü içinde yetişmiş kendi kendine has bir yapısı vardı. Hani Adana’da derler ya” harbiden Adanalı, sapına kadar delikanlıydı” diye öyle biriydi işte. Sessiz sedasızdı. Üzerine düşen işi üşenmeden kalkar yapardı. Konuşunca ağır ağır, delikanlı tavrıyla az ama öz konuşurdu. Saz çalmayı türkü çığırmayı severdi. Kim bilir belki de en sevdiği şey buydu. O sazı eline alınca kendi kendine bir çeki düzen verir, mızrabı konuştururdu. Kendini öyle bir kaptırırdı ki o saz çalarken deprem olsa dünya sallansa onun umurunda olmazdı. Belki de Kardeşim Merdan’la bunun için uyuşurlardı. Onlar aldılar mı sazı eline kapıp koy verirlerdi kendi kendilerini, tut tutabilirsen onları. Öyle bir coşarlardı öyle bir coşarlardı ki demeyin gitsin. Onlar saza kendilerini verdiler mi, sanki başka bir adam olurlardı. Zaten ben Koçero’yu Merdan’la bu muhabbetleri sayesinde tanımıştım.

Yarım kalan bu yazım yeni elime geçti; Şu kadarını söyleyip paylaşacağım.

Koçere asker ocağında Alevi olduğu için hamamda döve döve öldürülmüştü. Koçere öldürülünce, o gün her şeye herkese isyan etmiştik. Elimizden de daha her şeye isyan etmekten başka bir şey gelmiyordu zaten. Hani bir türkümüzde diyor ya, “dertlerin kalkınca şaha bir sitem yolla Allaha” diye bizde öyle her şeye sitem çekip, isyan etmiştik o gün. Bu isyanımızı Koçeronun cenazesini dernekten alıp mezarlığa, götürürken hoparlörleri minibüsün üzerine yerleştirip, Koçeronun vakti zamanında çaldığı kayıtları çalarak cenazeyi götürerek göstermiştik. Cenazeyi türküler eşliğinde toprağa vermiştik. O günlerin yerel gazetelerinde bu yaptığımız iş, “sazlı sözlü cenaze alayı” diye duyurulmuştu; yerel basın akıllarınca bizi böyle eleştirmişti. Belki de ilk defa Adana cenaze alayında saz çalındığını o güngörmüştü.

Koçeronun gariban bir anası vardı. Oğlu askerde öldürülünce anası da aklını biraz çıvdırmıştı; çünkü bu dert kolay çekilecek bir dert değildi. Bazan derneğe gelir, Koçeronun arkadaşlarına saz çaldırır onları dinler, sonra da o sessiz sedasız çeker giderdi. Sonra derneğin yeri değişince, sanırım derneğin yeni yerini çıkaramadığı için gelmez oldu. Bizde Allah var vefalı insanlarız hani onu arayıp bulmadık. Çünkü hiçbir zaman başımızdan sıkıntı eksik olmadı ki. Tam o sırada Hacıbektaş’tan gelirken kaza geçirdik, kazada 39 arkadaşımız öldü, yetimlerimiz kaldı. Kardeşim cemal 1978’de devrimci bir görev sırasında ölünce, cenazeyi köye götürdüğümüzde, ebem anama “Acısı daim olsun yavrum” demişti. Bu sözü duyunca bütün iliklerim tir tir titremişti. Acaba ebem anama ne demek istiyor diye aylarca düşündükten sonra gidip bunu ebeme sormuştum. Ebem demişti ki, “yavrum biz inanırız ki, bir acı daha büyük bir acı gelmezse, o acı unutulmaz, o acı baki kalır, ben kızıma başka acı görmeyesin, bu acıyla kalasın demek istedim” demişti. Bizde, 39 arkadaşımız, elim bir trafik kazasında ölünce, Koçoronun acısını unutmuştuk. Kazada ölen 39 arkadaşımızın üzerimize yüklediği görevlerde, üzerimize yıktığı travmada büyüktü. Şahsen benim bu travmayı atlatmam kolay olmadı.

Pir Sultan Derneği’nin, Kapalı Spor salonunda verdiği o büyük konserde, Merdan Şenay’ın sazını çalarken Koçere Merdan’ın yanında ona cesaret veriyordu. O görüntüye bazen bakardım. O günü hiç unutmam. Merdan ile Köçero ilk defa konserde saz çalmak için sahneye çıkacaklardı, korkuyorlardı. Koçero ile Merdan’ı zorla sahneye çıkarmıştım. Hey gidi günler hey.

Hep diyorum ya mazi içimde bir yaradır, ne zaman dokunsam acı verir. Şimdi yine acı çekiyorum.

Aşk ile. 18 Mayıs 2018