Mehmet Ali DEMİR

Halk Ozanı Büyük Usta Aşık Mahzuni Şerif

Mehmet Ali DEMİR
  17-11-2020 12:08:00

Asıl adı Şerif Cırık olan Mahzuni Şerif, 17 Kasım 1939'da Kahramanmaraş'ın Afşin ilçesinin Berçenek köyünde doğdu. Berçenek’te ilkokul olmadığı için Elbistan’ın Alembey Köyü’nde, Lütfü Efendi Medresesinde Kur’an eğitimi aldı. Ancak, 1956 yılında kendi köyüne ilkokul gelmesiyle birlikte buradan mezun oldu.

1955 yılında, sonradan Ankara'ya nakledilen Mersin Astsubay Okulu'na kaydoldu. 1959'da okulu bitirerek ordonat tekniker sınıfına ayrılarak Ankara Ordonat Tekniker Okulu'nda eğitim almaya başladı. Burada okurken yapılan bir arama sonucu çantasında Alevi-Bektaşi ozanlarının şiirleri ve Marksizm ile ilgili kitaplar çıkmasıyla okuldan kaçtı ve bir daha geri dönmedi. 1961'da Kuleli Askerî Lisesi'nde gitti fakat maddi zorluklardan ötürü eğitimini yarıda bıraktı.

 Kendi deyimiyle 1960 lı yıllarda bir daha köye dönmemek üzere ayrılan Mahsuni, ‘İşte Gidiyorum çeşmi siyahım…’ adlı türküsünü bestelemiş ve birçok bestesi gibi bu türküyü de binlerce sanatçı seslendirmiştir. ‘Amerika Katil, Dom dom kurşunu’ gibi türküleri dilden dile yayılmıştır.

   Aşık Mahsuni Şerif, salt bir ses sanatçısı veya türkücü değildir. Mahsuni, bir halk adamı, bir sevgi insanı, barış için, huzur için mücadele etmiş büyük bir dava adamıdır. Yanık sesli türküleri, hem düşündürmüş, hem uyandırmaya vesile olmuştur.

   Şiir ve bestelerinde sık sık ezilmişlerin ve fakirlerin sesi olmuştur.

Sanma ki Mahsuni caydı

Ne usandı nede kaydı

Bütün fakirler doyaydı

Kendimi fakir göreydim

Sözleri bile Aşık Mahsuni’nin ne kadar halk adamı olduğu, fakir fukarayı düşündüğünü gösteriyor.

  Aşık Mahsuni, haksızlığa karşı çıkan her halk adamı gibi, okuduğu türkü ve ezgilerden dolayı, defalarca hapis yatmış, başı her daim belaya girmiştir.

Mahzuni Şerif özellikle 60'lı yıllarda yükselişe geçti. Ankara'da, Fikret Otyam, Feyzullah Çınar, Nesimi Çimen, Aşık Daimi, Kul Ahmet gibi ozanla bir araya gelmeye başladı. Otyam'la ilişkileri baba oğul gibiydi.

Bu dönemden sonra Mahzuni Şerif hakkında soruşturmalar başlatıldı. Kısa aralıklarla birkaç kez hapiste yattı.

68'in devrimci önderlerinden Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'ın idam edildiği dönemde başbakan olan Nihat Erim için yazıldığı iddia edilen "Erim erim eriyesin" türküsünü plağa okuması yüzünden hapse atıldı. Türkü sözleri şöyleydi: Köşkün sarayın yıkılsın / Erim erim eriyesin / Umudun suya dökülsün / erim erim eriyesin / Sürüm sürüm sürünesin.

2001 yılının Kasım ayında kendisine, "Elhamdülillah Kızılbaş'ım ve laikim. Ben değil, yedi sülalem Kızılbaş'tır. Bir suç varsa o da dedemdedir." dediği için, DGM tarafından aleyhinde dava açıldı. Duruşma 27 Aralık 2001 tarihinde DGM'de yapıldı.

Aşık Mahzuni’nin 453 plağı, 58 kasedi ve yayımlanmış 8 kitabı bulunuyor. Ayrıca TRT tarafından hakkında çekilmiş 2 belgeseli var.

Aşık Mahzuni Şerif, 1989-1991 yılları arasında Halk Ozanları Federasyonu tarafından dünyanın en büyük 3 ozanı arasında gösterildi.

 Mahsuni Şerif isteseydi, çok rahat ve zengin bir hayat yaşayabilirdi. Eğer statükodan, güçlüden, zenginlerden ve iktidardan yana tavır alsaydı hiç başı belaya girmez ve sıkıntı yaşamazdı. Ancak o, aç kalma, perişan olma, sıkıntı yaşama pahasına olsa da, doğru bildiğinden ve insanlığın gerektirdiği ilkelerinden vazgeçmemiştir.

Evli, sekiz çocuk, dört torun sahibi olan Mahzuni Şerif 17 Mayıs 2002 tarihinde Almanya Köln'de vefat etti. Vefat ettiğinde, Devlet Güvenlik Mahkemesi'ndeki davası henüz sonuçlanmamıştı. Vasiyeti üzerine Nevşehir'in Hacı Bektaş ilçesine gömüldü.

 Mahsuni cansız bedeni ile mezara gitti, ancak ölümsüzlük kervanına binlerce beste bıraktı…

 Yine Mahsuni;

“Vicdan bakkalında hak pazarında
Ben insan tartacak terazi olsam
Toprak insanların hizmetindedir
Fakire bir karış arazi olsam

Olsam buğday ekseler
Bereketim dökseler
Çam olsam, ardıç olsam
Kesip kesip yaksalar

 

Paşa olsam silah takmam belime
Hakim olsam idam almam elime
Doktor olsam karşı koysam ölüme
Azrailin başta marazı olsam”

  Mahsuni şerif insanlığa ve canlıya en üstün değeri vermiş ve esaretin her türlüsüne karşı çıkarak, evrensel bir duruş ortaya koymuştur.

ÇEKER GİDERİM

Ben de bir peygamber olmuş olsaydım
Birlik tohumunu eker giderdim
Önce yasaklardım kula kulluğu
İnsan Hak'tır deyip çeker giderdim

Bakmazdım zalimin gözü yaşına
Sabıra bağlamazdım boşu boşuna
İtikat etmezdim mezar taşına
Taş yerine çiçek eker giderdim

İnsan olduğu yön kıbledir bana
Ben böyle inandım çünkü insana
Çok sebeptir diye kavgaya kana
Bütün hududları söker giderdim

Cehalet insana pusudur pusu
Kolay bilinmiyor işin doğrusu
Hocam çekmeseydi ahret korkusu
Dünyaya bal gelir şeker giderdim

Mahzuni hüner yok şah'ın tacında
Aşk yanamaz cehennemin sacında
Son isim isterse dar ağacında
İnsan der boynumu büker giderdim. 

KARNIM TOK BENİM

Ta ezelden ırgat oğlu ırgatım
Beylik gibi asaletim yok benim
Bulgur yerim kan içerim kime ne
İt yalına şükür karnım tok benim

Höllükte büyüdüm beşikte yattım
Emeksiz şerefi sevene sattım
Zehiri zıkkımı memede tattım
Dostlarımdan düşmanlarım çok benim

İliğimden çıkmaz tezek dumanı
Gün oldu aş yaptım çayır çimeni
Çektiğim de kırk yamalı tumanı
Sevgilimdir tüfek benim ok benim

Bir fidan ki kesilince bitmez mi
Dallarında nice kuşlar ötmez mi
Bir yiğide bir kör ocak yetmez mi
Neme gerek kömür benim kok benim

Mahzuni'yi mengeneye germişler
Baş ucuna sorgucuyu dermişler
Ölsün diye bana ceryan vermişler
Zincirimi yakar gider şok benim

İyi ki doğdun

 

  Bu yazı 22430 defa okunmuştur.

  YORUMLAR 0 Yorum YORUM YAP

Bu Yazı'ya ilk yorum yapan siz olun.

  FACEBOOK YORUM

Yorum

  YAZARIN DİĞER YAZILARI

  BİZİ TAKİP EDİN

  • ÇOK OKUNANLAR

      SON YORUMLAR

    PUAN DURUMU

    # Takım O G B M A Y AV P
    1Galatasaray130225--346
    2Fenerbahçe2301910--138
    3Trabzonspor330198--325
    4Beşiktaş430167--718
    5Başakşehir530139--817
    6Göztepe6301212--610
    7Samsunspor7301012--8-3
    8Rizespor830910--11-1
    9Konyaspor930910--11-3
    10Gaziantep FK1030910--11-8
    11Kocaelispor113099--12-9
    12Alanyaspor1230615--90
    13Kasımpaşa1330710--13-12
    14Antalyaspor143077--16-19
    15Gençlerbirliği S.K.153067--17-15
    16Eyüpspor163067--17-22
    17Kayserispor1730411--15-36
    18Fatih Karagümrük183055--20-26
    Tarih Ev Sahibi Saat / Skor Konuk Takım
    24 Nisan, CumaBaşakşehir20:00Kasımpaşa
    25 Nisan, CumartesiEyüpspor14:30Gaziantep FK
    25 Nisan, CumartesiKayserispor17:00Rizespor
    25 Nisan, CumartesiGöztepe20:00Antalyaspor
    26 Nisan, PazarGençlerbirliği S.K.14:30Kocaelispor
    26 Nisan, PazarGalatasaray20:00Fenerbahçe
    27 Nisan, PazartesiAlanyaspor17:00Samsunspor
    27 Nisan, PazartesiBeşiktaş20:00Fatih Karagümrük
    27 Nisan, PazartesiKonyaspor20:00Trabzonspor
    # Takım O G B M A Y AV P
    1Erzurumspor FK1362310--355
    2Esenler Erokspor2362110--547
    3Amed336219--639
    4Çorum FK436207--920
    5Bodrum FK536189--933
    6Pendikspor6361514--723
    7Bandırmaspor7361511--1012
    8Keçiörengücü8361412--1026
    9Manisa F.K.936157--14-3
    10Sivasspor10361311--124
    11Vanspor FK11361310--139
    12Iğdır FK12361310--13-1
    13Sarıyer1336137--16-2
    14İstanbulspor14361113--12-7
    15Boluspor1536136--174
    16Ümraniyespor1636127--17-3
    17Serik Spor1736106--20-31
    18Sakaryaspor1836810--18-18
    19Hatayspor193618--27-69
    20Adana Demirspor203613--32-138
    Tarih Ev Sahibi Saat / Skor Konuk Takım
    25 Nisan, CumartesiVanspor FK13:30İstanbulspor
    25 Nisan, CumartesiSerik Spor13:30Hatayspor
    25 Nisan, CumartesiAdana Demirspor16:00Ümraniyespor
    26 Nisan, PazarSivasspor16:00Iğdır FK
    26 Nisan, PazarErzurumspor FK16:00Bandırmaspor
    26 Nisan, PazarAmed16:00Bodrum FK
    26 Nisan, PazarKeçiörengücü16:00Manisa F.K.
    26 Nisan, PazarPendikspor16:00Boluspor
    26 Nisan, PazarSakaryaspor16:00Çorum FK
    26 Nisan, PazarSarıyer16:00Esenler Erokspor
    # Takım O G B M A Y AV P
    1Batman Petrolspor135248--347
    2Muğlaspor235209--629
    3Adana 01 FK3361910--720
    4Elazığspor435206--943
    5Şanlıurfaspor535188--919
    6Ankaragücü635179--98
    7İnegölspor7351611--823
    8İskenderunspor835168--119
    9Ankaraspor9351313--911
    10Beyoğlu Yeni Çarşı10351215--88
    1124 Erzincanspor1135156--148
    12Kastamonuspor1235119--15-9
    13Karacabey Belediyespor1335118--16-8
    14Erbaaspor1435107--18-19
    15Altınordu1535810--17-26
    16Beykoz Anadolu163586--21-28
    17Kepezspor173558--22-39
    18Karaman FK183539--23-57
    19Bucaspor 1928193538--24-39
    Tarih Ev Sahibi Saat / Skor Konuk Takım
    24 Nisan, CumaKaracabey Belediyespor15:00Bucaspor 1928
    25 Nisan, CumartesiAnkaragücü15:00İskenderunspor
    25 Nisan, CumartesiAltınordu15:00İnegölspor
    24 ErzincansporKastamonuspor15:00Muğlaspor
    24 ErzincansporŞanlıurfaspor15:00Ankaraspor
    24 ErzincansporKaraman FK15:00Beykoz Anadolu
    24 ErzincansporBatman Petrolspor15:00Kepezspor
    24 ErzincansporBeyoğlu Yeni Çarşı15:00Erbaaspor
    # Takım O G B M A Y AV P
    1Sebat Gençlikspor130207--333
    2Yeni Orduspor230184--838
    3Yozgat Bld Bozokspor330176--731
    4Karadeniz Ereğli BSK430169--515
    5Fatsa Belediyespor530154--118
    6Zonguldak Kömürspor630137--1018
    7Pazarspor7301110--9-2
    8Karabük İdman Yurdu830125--13-15
    9Düzcespor930117--12-6
    10Tokat Bld Plevnespor1030106--14-7
    11Orduspor 1967113097--14-16
    12Amasyaspor 1968123096--15-12
    13Artvin Hopaspor133095--16-12
    141926 Bulancak143085--17-30
    15Çayelispor153059--16-21
    16Giresunspor163049--17-22
    Tarih Ev Sahibi Saat / Skor Konuk Takım
    Güncel fikstür verisi şu anda alınamadı.
    Son güncelleme: 22.04.2026 12:00:18