|
Macaristan'da beş ay önce yapılan seçimde, altı muhalefet partisi, 12 yıldır ülkeyi yöneten Orban'a karşı ittifak yapmıştı. İttifak, sosyal demokrat, merkez sağ, muhafazakâr partilerin koalisyonu gibiydi. Kamuoyu yoklamaları, altılı ittifakın, oyların yarısından fazlasını alacağını gösteriyordu. Ancak Orban seçim yaklaşırken atağa kalktı: Seçim yasasını değiştirdi. Devlet imkânlarını seferber ederek muhalefete tam saha baskı uyguladı. Altılı İttifak, kamuoyuna pozitif mesajlar vermek ve iktidara gelince ne yapacaklarını bir programla ortaya koymak yerine, bütün kampanyasını Orban'ın hırsızlığı üzerine kurdu. Zaten tek ortak paydaları Orban'ı iktidardan indirmekti. Aralarında eşgüdüm yoktu. Her birinden farklı sesler çıkıp bir de ittifaktan kopmalar yaşanınca seçmen, "Bunlar daha kendi aralarında anlaşamıyor" deyip yüzde 55'le yeniden Orban'ı seçti.
Macaristan örneğinin Türkiye muhalefeti için çok değerli olduğunu birkaç kez vurguladım. Türkiye'de Erdoğan'a karşı ittifak yapan sosyal demokrat, merkez sağ, muhafazakâr eğilimlerden altı parti, kamuoyu yoklamalarında oyların yarısından fazlasını alacak gibi görünse de tam da aynı sorunu yaşıyor şu anda... Onları birbirine bağlayan tutkal, Erdoğan'dan kurtulma iştahı... Erdoğan polemiğe çağırdığında koşarak gidiyorlar. Ancak Erdoğan'ın yerine ne koyacakları konusunda hala yeterince net değiller. Uzlaşmaya dayalı, tutarlı bir ortak yol haritası belirleyemedikleri için, son derece kırılgan bir ittifak görüntüsü veriyorlar. Nitekim geçen hafta, ilk ciddi kriz HDP konusunda çıktı. Hem iktidardaki Cumhur İttifakı, hem muhalefetteki Millet İttifakı, HDP'ye uzak duruyor. Ancak kamuoyu yoklamalarında başabaş görünen iki ittifakın arasındaki dengeyi bozacak aktör de HDP... Bir CHP milletvekilinin "HDP'ye de bakanlık verilebilir" sözü, ittifakın bütün dengelerini altüst etmeye yetti. Sanırım sadece iç kamuoyunda değil, dünya –özellikle de Avrupa- siyasetinde de kaygıya yol açan şey bu: Erdoğan'la sağlanan "otokratik istikrar"ın, seçimden sonra yerini bir "koalisyon kaosu"na bırakması... Dilerim bu kaygı, Türkiye'ye yeni bir Macaristan deneyimi yaşatmaz.
|