Dün Aleviler köy sınırları içerisinde, aynı aşirette ortak kan bağı taşıyarak ve aynı ocak ya da dergaha bağlılık temelinde birarada bulunuyorlardı. Mekana ve soya bağlı bir birliktelik. İlk ikisi mekansal bir nitelik taşıyordu yaşamın getirdiği bir zorunluluktu. Elbette ocak bağını da bu zorunluluğun devamı olarak görmek gerekir. Maddi gerçekliğin üzerini bir inanç/yol bağı ile örterek duygu, düşünce ve davranış birlikteliği oluşturmak...

Görüldüğü gibi buradaki manevi unsur esas olarak maddi hayatın devamı idi ve tekrar dönüp o hayat üzerinde işlevler yerine getiriyordu.

Köyde doğan her çocuk, Alevi olarak doğuyordu. Ortak mekan onu organik Alevi yapıyordu.

Ailesiyle birlikte doğumla aşiret üyeliği statüsü kazanıyordu.

Yine ailesinden dolayı otomatik olarak bir ocağın bağlısı ve talibi haline geliyordu.

Gözünü cem ortamında açıyor, cem ortamında büyüyordu.

Farklı Alevi coğrafyalarında bin bir sürek maddi olarak köyde, yol bağı olarak ocakta yaşıyordu.

Köy birebir yüzyüze devamlılığı olan organik bir ilişkiyi üretir, bu ilişki biçiminin dışında kalarak yaşama olanağı yoktur. Ocak bağı da öyle, aile bağının soy bağının bir devamı, zorunlu sonucu olarak varolur ve devam eder.

İşte Alevileri bir arada tutan harç bu maddi hayatın kendisidir.

Ve bu harç yol bağı ile güçlendirilir.

Nerde?

Tabiki köy sınırları ve ocak/dergah bağlılığı içerisinde...

Peki bu ilişkilerin ortadan kalktığı ve Alevi Toplumunun %90'ından fazlasının yaşadığı modern şehir yaşantısında Alevileri bir arada tutacak HARÇ ne olacaktır?

Cemevi ile, dernek şehirde binlerce köye onlarca ocağa bağlı Aleviler arasında ile bağı kurabilir miyiz?

Alevileri "Alevi Toplumu" olarak nitelememizi sağlayacak HARÇ yani gönül bağı yani duygu, düşünce ve davranış birliğinin gerçekleşmesini sağlayacak gönül bağımız, paradigmamız, büyük anlatımız ne olacak?

Canlarca dile getirilen her anlatının, her mitolojik hikayenin, her tarih kurgusunun Alevileri birleştirmek yerine ayrıştırdığı bir zeminde varlığımıza zemin sağlayacak ortak harç üzerine düşünmenin zamanı geldi de geçiyor.

Aleviliğin bu kadar asimilasyona ve çekiştirmelere elverişli hale gelmesinin altında şehirde inşa etmeye çalıştığımız büyük Alevilik binasının harcın hala karılmamış olması yatıyor diye düşünüyorum.

Ali Yıldırım