WELG | Uluslararası Af Örgütü'nün Kriz Kanıtları Laboratuvarı tarafından doğrulanan video ve fotoğraflar, İsrail'in 7 Ekim'den bu yana Gazze Şeridi'ndeki bombalamalarda beyaz fosfor kullandığını gösteriyor. Fotoğraflarda Hamas'ın Mescid-i Aksa Harekatı'nı başlattığı Gazze sınırına 1 kilometre uzaklıktaki Sderot kentinde İsrail ordusunun depoladığı mühimmat görülüyor. Ayrıca, ABD Savunma Bakanlığı'nın "beyaz fosforlu mühimmat" kimlik kodu olan D528 olarak işaretlenmiş M825 ve M825A1 mermileri de dahildir. Sderot'ta konuşlu M109 obüsünün menzili 18-22 kilometre olup, Gazze Şeridi'nin kuzey yarısını İsrail ordusunun saldırı menziline sokuyor.

Son zamanlarda sosyal medyada dolaşan videolar, kuzey Gazze'nin beyaz fosfor bombalarının saldırısına uğradığını gösteriyordu. Kriz Kanıt Laboratuvarı, Gazze limanı ve yakındaki otellere yönelik saldırının farklı açılardan çekilmiş görüntülerini tespit etti ve saldırı alanının uydu görüntülerini paylaştı. Videoda beyaz fosforlu mühimmatın yüksek patlayıcı mermilerle kullanıldığı belgelenirken, mermilerin havada patladıklarında parçacıklar saldığı ve M825 ve M825A1 mermilerinin kullanımına uygun olarak kalın beyaz duman ürettiği iddia edildi.

11 Ekim'de sosyal medyada paylaşılan fosfor kullanımını gösteren başka bir videonun yerinin Filistin Bankası Kulesi yakınında olduğu belirlendi. Uluslararası Af Örgütü, İsrail'in kuzeyinde ve Lübnan'da beyaz fosforun olası kullanımına ilişkin ek kanıtları inceliyor.

Beyaz fosfor, uluslararası hukuka göre, sivillerin yoğun olduğu bölgelerde kullanılması yasaklanmıştır ve solunduğunda akciğerlerde ani yaralanmalara ve boğulmaya neden olabilir. Ciltte yanıklara neden olabileceği gibi, oksijene maruz kaldığında kolayca alev alabilir. Bomba olarak kullanıldığında patlamaya neden olmasının yanı sıra yangına da yol açabilir. Beyaz fosfor bombalarının sebep olduğu yangınlar geniş alanlara yayılabilir ve bu yangınlar bölgedeki fosfor tükeninceye kadar devam edebilir.

Beyaz fosfora maruz kalanların tedavisi, maddenin bulaşıcı yapısından dolayı zordur. Beyaz fosfor, solunum, temas veya yutma yoluyla vücuda girer ve birçok yüzeye yapışarak bulaşıcı hale gelir. Bu nedenle bombaların neden olduğu yaralanmaları tedavi eden kişilerin kendilerini korumak için özel eğitime ihtiyaçları vardır. Maddeye düzenli maruz kalmanın çenede ciddi deformasyona neden olabileceği ve kırıklara yol açabileceği iddia ediliyor.

Uluslararası hukukta beyaz fosfor bombaları sivil bölgelere havadan yangın çıkarıcı silah saldırıları, Birleşmiş Milletler (BM) Konvansiyonel Silahlar Sözleşmesi (CCW) uyarınca yasaklanmıştır. Beyaz fosforun yaydığı dumanın, askeri birliklerin açık alanlarda kamufle edilmesi gibi amaçlarla kullanılmasının önünde herhangi bir yasal engel bulunmuyor. Öte yandan beyaz fosforun, kullanıldığında insanlara verebileceği etkiler ve zararlar nedeniyle savaş suçu olarak kabul edilip edilmeyeceği konusunda tartışmalar sürüyor. İnsan Hakları İzleme Örgütü, 2010 yılında Gazze'deki savaş kuralları ihlallerinin cezasız kalmasına ilişkin bir raporda, İsrail'in Aralık 2008'den Ocak 2009'a kadar Gazze Şeridi'ndeki Dökme Kurşun Operasyonu sırasında beyaz fosfor içeren mühimmat kullandığını kaydetti. Raporda, İsrail'in nüfusun yoğun olduğu bölgelerde beyaz fosfor içeren mühimmat kullanmasının, siyasi ve askeri liderlerin uyguladığı ve savaş kurallarının ihlaline yol açan politikalardan biri olduğu belirtiliyor.

@welgmedya.com