kaynağı inşaat ve finans sektörü oldu. Sanayi ise yalnızca yüzde 0,5 büyüyerek ekonomiye en az katkı sağlayan sektörlerden biri oldu.

Sanayi Alarm Veriyor: Büyüme Yalnızca Yüzde 0,5

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, 2024 yılının son çeyreğinde büyüme yüzde 3,0 olarak gerçekleşti. Ancak bu büyümenin sanayi kaynaklı olmadığı, ekonominin büyük ölçüde inşaat ve hizmetler sektörüne dayandığı görüldü. Sanayi faaliyetleri 2024 genelinde sadece yüzde 0,5 büyüyerek en düşük performansı gösterdi.

En hızlı büyüyen sektör ise yüzde 9,3 ile inşaat oldu. Tarım sektörü yüzde 3,9, finans ve sigorta faaliyetleri yüzde 4,9 büyüme kaydederken, hizmet sektörü yüzde 3,1 oranında büyüdü.

İşgücü Payı Azaldı, Sermaye Payı Arttı

Ekonomik büyüme emeğin değil, sermayenin lehine işledi. İşgücü ödemelerinin cari fiyatlarla Gayrisafi Katma Değer içindeki payı 2024’ün üçüncü çeyreğinde yüzde 36,2 iken, dördüncü çeyrekte yüzde 35’e geriledi. Buna karşılık sermayenin payı yüzde 45,1’den yüzde 46,9’a yükseldi.

Hanehalklarının tüketim harcamaları yıl boyunca yüzde 3,7, son çeyrekte ise yüzde 3,9 arttı. Hanehalkı tüketiminin GSYH içindeki payı ise yüzde 59,2 olarak hesaplandı.

Ekonomistler Uyarıyor: "AKP Ranta Dayalı Büyümeyi Aşamıyor"

Gazeteci İbrahim Ekinci, Türkiye’nin büyüme modelini eleştirerek şu değerlendirmeyi yaptı:

"Sanayide büyüme çok sınırlı. Büyüme yine inşaat ve finanstan gelmiş. Türkiye’nin AKP döneminde hiç aşamadığı bir problem bu. Ama zaten ranta dayalı büyüme, AKP’nin dağıtım mekanizmasının aşmayı da istemediği bir şey… İşgücü payı giderek düşerken, sermayenin kazançları artıyor."

Ekinci ayrıca, işsizlik rakamlarına da dikkat çekerek, geniş tanımlı işsizliğin yüzde 28,1’e yükseldiğini belirtti. "Son iki yılda bu oran 7 puan arttı. 11,5 milyon kişi atıl işgücü torbasında yer alıyor. Türkiye ekonomisinin yatırım temposu, bu işsiz rezervlerini eritecek seviyede değil. Her yıl işgücüne katılan yüz binlerce gence bile iş bulamıyor." dedi.

Ramazan Sofrasında Enflasyon: Artış Yüzde 45,75

Ramazan ayında temel gıda harcamaları geçen yıla göre yüzde 45,75 oranında arttı. İstanbul Planlama Ajansı’na göre, ortalama mutfak harcamaları 10 bin 565 TL’ye yükseldi.

En fazla zamlanan ürünler:

• Kahve: %121,79
• Ayçiçek yağı: %62,28
• Et ve kıyma: %55,10
• Tavuk eti: %43,13
• Mercimek: %51,61
• Çay: %54,85

Ekmek fiyatları bir yılda yüzde 31,77 artarken, süt yüzde 42,54, beyaz peynir yüzde 39,90, yumurta ise yüzde 24,90 zamlandı.

Açlık Sınırı 23 Bin 323 TL’ye Çıktı

Türk-İş’in açıkladığı açlık ve yoksulluk sınırı verilerine göre, dört kişilik bir ailenin sağlıklı beslenmesi için gereken minimum harcama 23 bin 323 TL oldu. Yoksulluk sınırı ise 75 bin 973 TL olarak hesaplandı.

Bekar bir çalışanın yaşam maliyeti 30 bin 206 TL'ye yükselirken, mutfak enflasyonu yıllık yüzde 43,47 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye ekonomisi, üretime dayalı büyüme yerine inşaat ve hizmetler sektörüne dayalı bir modelle yoluna devam ederken, işsizlik ve yüksek enflasyon nedeniyle hanehalklarının alım gücü ciddi şekilde geriliyor.

@welgmedya.com