Toplu Konut İdaresi Başkanlığı’nın (TOKİ) Ankara Mamak’taki bin 312 konutluk projesinde çalışan 15 işçi, iki yıldır maaş alamadıkları gerekçesiyle bir haftadır inşaat önünde sürdürdükleri eylemde polisle karşı karşıya geldi. Pazar gününü Pazartesi'ye bağlayan gece inşaatın önünde ateş yakıp etrafında toplanan işçilere polis müdahale etti. Polisin müdahalesi sırasında gözaltına alınan 7 işçi, ilerleyen saatlerde 259 liralık para cezalarıyla serbest bırakıldı.

Ancak TOKİ çalışanları taleplerinden vazgeçmiyor. TOKİ eyleminde yer alan inşaat mühendisi Öner Özkaya, DW Türkçe'ye “Biz eylemlerimize devam edeceğiz. Haklarımızın gasp edilmesine izin vermeyeceğiz” diye konuştu. Kaya, yaşanan gözaltılara karşın diğer işçi arkadaşlarıyla birlikte bugün yeniden TOKİ’nin merkez binasının önüne giden çalışanlardan biri. Amaçları TOKİ yönetimiyle görüşme yapmak ve çıkışta bir basın açıklamasında bulunmaktı. Ancak işçilerin görüşme talebi TOKİ yönetimince reddedildi.

Bunun üzerine TOKİ önünde “İşçiyiz, haklıyız. TOKİ mağduruyuz” pankartı açan işçiler “Alın terimizin gasp ediliyor. Direnişten vazgeçmeyeceğiz” başlıklı bir açıklama yaptı.

“Bizi kaçak çalıştırdılar”

İnşaat mühendisi Öner Özkaya

İnşaat mühendisi Özkaya, diğer arkadaşları gibi iki yıldır Mamak TOKİ konutlarında çalışıyor. TOKİ’de yüklenici firma olan Çınar Alt Yapı Anonim Şirketi’nin ortaklığı bünyesinde işe alınmışlardı. Ancak Şubat 2018’de şirket konkordato ilan etti. TOKİ ise işçilere şirketten tüm alacak ve haklarının ödeneceği konusunda taahhütte bulundu.

“Biz bu yüzden işe devam ettik” diyen Özkaya geçen bir yılda hiçbir ücret alamadıklarını söylüyor. Özkaya, “TOKİ ve taşeron firma bizi sigortasız ve kaçak çalıştırdı. TOKİ yönetiminin Nisan 2018’te tarafımıza ödeme yapılacağına dair verdiği söz ve taahhüt de yerini bulmadı” diyor.

Ustabaşı Hasan Durgaç

Ustabaşı Hasan Durgaç da TOKİ’nin kendilerini sürekli oyaladığından yakınıyor. İnşaat önünde kurdukları çadırın polis tarafından basıldığını, yedi işçinin gözaltına alındığını anlatan Durgaç, “Direnişimizi sürdürürsek bizi tutuklayacaklarını söylüyorlar. Bu tehditlere boyun eğmeyeceğiz” diyor. Durgaç’ın “Evimize ekmek götüremiyoruz. Faturalarımızı ödeyemiyoruz” isyanına tüm işçiler destek veriyor.

“Bürokratik, rantçı sistem”

TOKİ işçileri haklarını aramak için bir de avukat tuttu. Avukat Hüseyin Aslan, işçilerin “Bürokratik, rantçı sistemin kurbanı olduğunu” düşünüyor ve “Ortaçağ koşullarında çalıştırılıyorlar, iş hukuku da çiğneniyor. İşçilere bir yıldır ödeme yapılmaması kabul edilebilir bir şey değil” diyor.

İşçilerin hem sendikasız hem de sigortasız olduğuna dikkat çeken Aslan, “TOKİ yetkililerinin işçileri muhatap almaması, onlarla görüşmemesi hukuksuzluktur. Bu işçiler alın terinlerinin peşindeler. Onları mağdur etmekle TOKİ kendini tüm halkın gözünde küçük düşürmüştür” tepkisini gösteriyor.

Aslan, işçilerin haklarını almak için her türlü hukuk yolunu deneyeceklerini söylüyor, ancak işçilerin durumuna hükümetin mutlaka ses vermesi gerektiğini vurguluyor.

“Krizin faturası işçiye ödetilemez”

Mamak Halkevleri, Emeğin Partisi (EMEP) Mamak İlçe Örgütü ve Hüseyingazi Kültür Derneği’nin de aralarında olduğu kurumların katılımıyla TOKİ İşçileriyle Dayanışma Komitesi de kuruldu. 

CHP Ankara Milletvekili Gamze Taşçıer de TOKİ işçilerinin durumunu meclis gündemine taşıdı. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın konuya el koymasını isteyen Taşçıer, “Krizin faturası işçiye, yoksula ödetilemez. İktidar, emekçiyi sömürmeyi fıtrat haline getirmiş durumda. İşçilerin haklarını verin” diyor. Taşçıer, işçilerin önümüzdeki süreçte inşaat önünde yapacakları eylemlere de destek verecek.

"İnşaat işçilerinin eylemi yeni değil"

Türkiye’de TOKİ’ye karşı inşaat işçilerinin eylemleri yeni değil. Zaman zaman işçiler, paralarını alamadıkları gerekçesiyle yurdun her yerinde çeşitli protesto eylemleri yapıyor. AKP iktidarının 15 yıldır halka "kaliteli ve ucuza ev almanın adresi" olarak gösterdiği TOKİ konutları bugün Türkiye’nin her yerinde yükseliyor. İnşaatların kalitesi kadar, inşaatlarda çalışan işçilerin koşulları, ev fiyatları, TOKİ’nin konut pazarını nasıl etkilediği de tartışma konusu oluyor. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, hükümetin TOKİ aracılığıyla herkesi konut sahibi yaptığını dile getiriyor, TOKİ’ye yöneltilen eleştirileri ‘kıskançlık’ olarak nitelendiriyor.

Hilal Köylü / Ankara

© Deutsche Welle Türkçe