DSG’den askeri tümen, Kürtlere medeni ve eğitim hakları, yerinden edilenlere geri dönüş güvencesi

WELG | Şam – Suriye hükümeti ile Demokratik Suriye Güçleri (DSG) arasında kapsamlı bir anlaşmaya varıldı. Ateşkes, askeri ve idari entegrasyon, Kürt halkının medeni ve eğitim hakları ile yerinden edilenlerin geri dönüşünü kapsayan mutabakat, Suriye’de savaş sonrası dönemin en kritik siyasi adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.

“Suriye Demokratik Güçleri ile Suriye Hükümeti Arasındaki Anlaşma” başlığıyla DSG’nin resmi internet sitesinde yayımlanan metne göre taraflar, kalıcı ve kapsamlı bir ateşkes üzerinde uzlaştı. Anlaşma, yalnızca askeri çatışmaların durdurulmasını değil, aynı zamanda sahadaki güç dengelerinin yeniden yapılandırılmasını ve devlet kurumlarıyla entegrasyonu hedefliyor.

“Ateşkes ve askeri entegrasyon”
Anlaşmanın ilk aşamasında, son dönemde yaşanan çatışmalar gerekçe gösterilerek tüm cephelerde kalıcı ateşkes ilan edilmesi kararlaştırıldı. Gözaltı ve baskınların tamamen durdurulması, IŞİD hapishanelerinin korunmasının DSG tarafından sürdürülmesi ve devam eden tahliye sürecine lojistik destek verilmesi de bu aşamanın parçası oldu. Buna göre DSG güçleri Haseke ve Kamışlo şehir merkezlerinden çekilecek, Suriye ordusu ise Haseke’nin güneyindeki Şeddadi kasabasına geri çekilecek. Aynı zamanda Suriye Savunma Bakanlığı bünyesinde Haseke ili için bir askerî tümen kurulacak ve DSG’ye bağlı üç tugay bu yapıya entegre edilecek. Kobani’deki askeri güçler ise Halep vilayetine bağlı bir tümen bünyesinde ayrı bir tugay olarak yapılandırılacak.

“İdari düzenleme ve yerel yönetimler”
İkinci aşamada güvenlik ve idari düzenlemeler öne çıkıyor. 2 Şubat 2026 itibarıyla güvenlik ve istikrarı sağlamak amacıyla Haseke ve Kamışlo şehirlerine sembolik düzeyde İçişleri Bakanlığı’na bağlı güvenlik araçlarının girişi sağlanacak. DSG’ye bağlı güvenlik güçlerinin İçişleri Bakanlığı bünyesine entegrasyon süreci başlatılacak. Yerel yönetimlerde ise karşılıklı mutabakata dayalı bir atama sistemi uygulanacak. Buna göre Haseke Valisi DSG’nin önerisiyle, İl Güvenlik Müdürü Suriye hükümetinin önerisiyle, Savunma Bakan Yardımcısı ise DSG’nin önerisi doğrultusunda atanacak.

“Petrol sahaları ve havalimanı devrediliyor”
Üçüncü aşamada hayati tesislerin devralınması öngörülüyor. En fazla on gün içinde Rümeylan petrol sahaları Enerji Bakanlığı’na devredilecek ve sahalarda görev yapan sivil personelin entegrasyonu sağlanacak. Kamışlo Havalimanı ise Sivil Havacılık Kurumu’na bağlanarak sivil havacılık faaliyetleri kapsamına alınacak.

“Özerk yönetimden devlete geçiş”
Dördüncü aşamada Suriye hükümeti, Haseke ilindeki tüm sivil kurumları devralacak. Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi’ne bağlı kurumlar devlet kurumlarıyla birleştirilecek, bu kurumlarda çalışan sivil personelin kadroları korunarak görev güvencesi sağlanacak. Semalka ve Nusaybin sınır kapılarının da sivil idareye devredilerek derhal faaliyete geçirilmesi kararlaştırıldı.

“Kürt hakları ve geri dönüş garantisi”
Anlaşma metninde Kürt halkının medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi açık şekilde yer aldı. Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi tarafından verilen tüm ilkokul, lise, üniversite ve meslek yüksekokulu diplomalarının denklik ve resmî onayının sağlanacağı belirtildi. Eğitim Bakanlığı ile birlikte Kürt toplumunun eğitim sürecinin ele alınacağı, eğitsel özgünlüklerin gözetileceği vurgulandı. Ayrıca Afrin, Şeyh Maksud ve Resulayn / Serêkaniyê başta olmak üzere tüm yerinden edilenlerin şehir ve köylerine dönüşlerinin garanti altına alınacağı ifade edildi.

Anlaşmanın nihai hedefinin, taraflar arasındaki işbirliğini güçlendirerek Suriye topraklarını birleştirmek ve ülkede tam entegrasyon sürecini hayata geçirmek olduğu kaydedildi. (Rüdaw)

@welgmedya.com