WELG | Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna’da demokratik seçimlerin yapılabilmesini sağlamak amacıyla Birleşmiş Milletler (BM) gözetiminde geçici bir uluslararası hükümet kurulabileceğini önerdi. Bu modelin geçmişte başka ülke ve bölgelerde uygulandığını hatırlatan Putin, söz konusu yönetimin “ABD, Avrupa ülkeleri ve ortaklarla” istişare içinde hayata geçirilebileceğini ifade etti.

“Demokratik seçimlerin önünü açar”

Putin, Ukrayna’da geçici bir yönetim kurulmasının “demokratik seçimlerin önünü açacağını, halkın güvenini kazanmış bir hükümetin oluşmasına imkan tanıyacağını” savundu. Rus lider, bu süreç sonrasında uluslararası toplum tarafından tanınan, güvenilir bir hükümetle barış anlaşması müzakerelerinin yapılabileceğini belirtti:

“Demokratik seçimler yapmak, halkın güvenini kazanmış, yaşayabilir bir hükümeti iktidara getirmek için. Ve sonra onlarla bir barış anlaşması için müzakerelere başlamak, tüm dünyada tanınacak, güvenilir ve istikrarlı olacak meşru belgeler imzalamak.”

Ukrayna’dan destek veren ilk ses

Ukrayna Parlamentosu Verhovna Rada üyesi Artyom Dmitruk, Putin’in önerisini desteklediğini açıkladı. Telegram kanalında yaptığı paylaşımda, “Bana göre bu mantıklı ve anlaşılır bir plan ve en önemlisi gerçekle örtüşüyor” ifadelerine yer verdi.

BM gözetiminde yönetim örnekleri

Putin’in önerisine benzer modeller geçmişte ve günümüzde farklı ülkelerde hayata geçirilmişti. Sputnik’in derlemesine göre bu uygulamalardan bazıları şöyle:

Günümüzde devam edenler:

. Batı Sahra (1991 - ): Fas ve Sahra Demokratik Arap Cumhuriyeti arasında ihtilaflı olan bölgede BM gözetiminde kendi kaderini tayin süreci sürüyor.

. Kıbrıs (1964 - ): BM Barış Gücü, Kıbrıs’ta iki toplumlu bölünmüş yapının ortasında barışı koruma ve arabuluculuk misyonu yürütüyor.

. Demokratik Kongo Cumhuriyeti (1999 - ): İkinci Kongo Savaşı sonrası istikrarı sağlamak için BM Misyonu görevde.

Geçmişte uygulananlar:

. Bosna-Hersek (1995–2002) ve Kosova (1999–2008): Yugoslavya'nın dağılmasından sonra BM öncülüğünde uluslararası geçici yönetimler kuruldu.

. Doğu Timor (1999–2002): Referandum sonrası şiddet olaylarının ardından UNTAET adıyla BM Geçici Yönetimi oluşturuldu.

. Papua Yeni Gine (1949–1975): BM Mütevelli Sistemi kapsamında özyönetim süreci desteklendi.

. Sierra Leone (1999–2005) ve Liberya (2003–2016): İç savaş sonrası BM misyonları geçici yönetişim ve istikrarı sağlama görevini üstlendi.

Peskov: “Henüz erken, ama düşünülmesi gereken bir fikir”

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov da Putin’in önerisine ilişkin açıklamasında, bunun “akılda tutulması gereken fikirlerden biri” olduğunu söyledi. Ukrayna’da bazı süreçlerin kontrolden çıktığını savunan Peskov, milliyetçi grupların etkisine dikkat çekti:

“Bu durumda devlette, süreçler üzerindeki kontrolü kaybetme eğilimi görüyoruz. Azov gibi milliyetçi ve Nazi örgütlerinin hayatın farklı alanlarına sızma eğilimi var.”

Peskov, ayrıntıların henüz netleşmediğini ve bu aşamada erken olduğunu belirtti. Ancak Putin’in BM çatısı altında geçici yönetişim uygulamasının daha önce Doğu Timor, Yugoslavya ve Papua Yeni Gine gibi bölgelerde yaşandığını hatırlatmasının önemli olduğunu vurguladı.

@welgmedya.com