WELG | Avusturya’da emekçilerin omzundaki en ağır yük artık gıda değil, kira. Momentum Enstitüsü'nün yayımladığı çarpıcı istatistikler, 2010’dan bu yana özel kiraların %80 arttığını ve bu artışın genel enflasyonu (%48) ciddi biçimde solladığını ortaya koydu. Bir başka deyişle, işçinin maaşı enflasyona yetişemezken, kirası hızla artmaya devam ediyor.

Bu kriz, sadece ev sahibi olamayanların değil, yaşamını kirada sürdüren milyonlarca çalışanın yaşam kalitesini doğrudan tehdit ediyor.

"Aldığımız Maaş Kira, Fatura ve Ulaşıma Gidiyor"

Metal işçisi Markus R., Viyana’da 55 metrekarelik bir dairede yaşıyor. 2016’da ödediği kira 580 Euro iken bugün bu rakam 960 Euro’ya çıkmış:

“Ay sonunu getiremiyoruz. Ek iş yapmak zorunda kaldım. Gıda ve çocuk masrafları için değil, sadece kira için. Aldığımız maaş barınmaya yetmiyor artık.”

Markus’un hikayesi, binlerce Avusturyalı işçi ve memurun yaşadığı durumun bir özeti.

Sosyal Konutlarda da Durum Farklı Değil

Verilere göre belediyeye ait konutlarda da son 14 yılda %55 oranında artış yaşandı. Kooperatif tipi konutlarda ise bu oran %56. Kamu destekli konutların dahi bu kadar zamlanmış olması, sosyal devletin barınma politikasındaki yetersizliğe işaret ediyor.

Ev Sahibi Hayali Uzak Bir Hatıra

Konut satın alma fiyatlarındaki artış %108’e ulaştı. Özellikle pandemi sonrası faiz oranlarının yükselmesiyle beraber, düşük ve orta gelirli vatandaşlar için ev sahibi olmak artık neredeyse imkânsız.

“Bir işçi ailesi için bugün bir ev sahibi olmak, ancak miras kalırsa mümkün” diyor Wels’te çalışan hemşire Nadine K.

Siyasetin Kayıp Vaadi: Uygun Fiyatlı Barınma

“Leistbares Wohnen” (Uygun fiyatlı barınma), yıllardır seçim meydanlarının değişmeyen vaatlerinden biri. Ancak uygulamada karşılığı yok. Sosyal konut üretimi yavaş, kira denetimleri zayıf, özel sektör ise serbest piyasa bahanesiyle fiyatları yükseltmeye devam ediyor.

Kirada Yaşayan Emekçiye Ne Kadar Alan Kalıyor?

2024 yılı itibariyle ortalama bir kiralık dairenin metrekare başına maliyeti büyük şehirlerde 14-18 Euro arasında. 1.500 Euro maaş alan bir işçi, maaşının en az %50’sini kiraya ayırmak zorunda kalıyor. Bu da gıda, ulaşım ve sağlık gibi temel harcamalara ayıracak bütçeyi daraltıyor.

WELG | YORUM

Kira krizi; gıda krizi gibi ani değil ama daha derin bir toplumsal eşitsizlik yaratıyor. Bugün ev sahibi olamayan emekçi, yarın kirasını ödeyemeyen ve taşınmak zorunda kalan “yoksul kiracıya” dönüşüyor. Devletin barınma politikasını sadece teşvik değil, denetim ve müdahale temelinde ele alması artık kaçınılmaz.
Kira piyasasında düzenleme şart. Aksi hâlde bu kriz, sadece ekonomiyi değil, sosyal barışı da tehdit edecek.

@welgmedya.com