WELG | Körfez – ABD ile İran arasında Cuma günü yapılması planlanan nükleer görüşmeler öncesinde askeri gerilim tehlikeli biçimde tırmandı. Reuters’ın özel haberine göre, ABD güçleri USS Abraham Lincoln uçak gemisine yaklaşan İran’a ait bir insansız hava aracını düşürdü. Aynı saatlerde İran Devrim Muhafızları’na bağlı botların Hürmüz Boğazı’nda bir Amerikan tankerini durdurmaya çalıştığı bildirildi.

“F-35 İran İHA’sını Vurdu”

ABD’li bir yetkilinin açıklamasına göre, uçak gemisine yaklaşan İran’a ait İHA, Amerikan F-35 savaş uçağı tarafından hedef alınarak imha edildi. Olay, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik askeri seçenekleri masada tuttuğunu açıklamasının hemen ardından gerçekleşti.

Hürmüz’de Tanker Krizi

İngiliz deniz güvenliği şirketi Vanguard Tech’in bildirdiğine göre, ABD bayraklı Stena Imperative adlı tanker, Hürmüz Boğazı’ndan geçerken Devrim Muhafızları’na ait üç savaş botu tarafından çevrelendi. Umman’ın yaklaşık 16 deniz mili kuzeyinde yaşanan olayda İran botlarının telsizden “motorları durdurun, gemiye çıkılacak” uyarısı yaptığı aktarıldı.

Tanker kaptanı, “İran karasularına girilmediği” gerekçesiyle talebi reddederek hızını artırdı. Şirket açıklamasında, gemiye daha sonra bir ABD savaş gemisinin refakat etmeye başladığı belirtildi.

Müzakereler Öncesi Kritik Tırmanış

Gerilimin, ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi arasında yapılması planlanan doğrudan görüşmeler öncesine denk gelmesi dikkat çekti. Toplantının başlangıçta İstanbul’da yapılacağı açıklanmış, ancak İran’ın talebiyle adresin Umman’a kaydırılabileceği gündeme gelmişti.

Hürmüz Boğazı Neden Hayati?

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’ni açık denizlere bağlayan ve dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği kritik bir hat. ABD Enerji Bilgi İdaresi boğazı “dünyanın en önemli enerji geçiş noktası” olarak tanımlıyor. En dar yerinde 33 kilometre genişliğe sahip boğazın kapanması, küresel enerji piyasalarında sarsıcı sonuçlar doğurabilir.

Diplomatik Belirsizlik Sürüyor

Reuters’a göre Tahran, görüşmelerin İstanbul yerine Umman’da ve çok taraflı değil ikili formatta yapılmasını talep etti. Beyaz Saray ise müzakerelerin yeri konusunda yorum yapmaktan kaçındı. Diplomatik kaynaklar, askeri sahadaki bu tırmanışın görüşmelerin kaderini doğrudan etkileyebileceğini belirtiyor.

Bölgedeki gelişmeler, ABD–İran hattında kontrollü gerilim eşiğinin aşılma riskini artırırken, uluslararası kamuoyu olası bir çatışmanın bölgesel savaşa dönüşmesinden endişe duyuyor.

@welgmedya.com