WELG | Tahran/Washington – ABD ile İran arasında varılan ateşkes anlaşmasının ardından dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı yeniden tüm ticari gemilerin kullanımına açıldı. Taraflar arasında uzun süredir devam eden gerilim sonrası atılan bu adımın, küresel petrol piyasalarında rahatlama yaratması ve enerji fiyatlarını aşağı çekmesi bekleniyor.

“Petrol gemileri yeniden yola çıktı”

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı'ndaki trafiğin yeniden başladığını duyurdu.

Trump açıklamasında, “Çoğu petrol yüklü gemi Hürmüz Boğazı’ndan ayrılmaya başladı. Güvenli deniz koridoru kullanılıyor ve bölgedeki seyir güvenliği sağlanmış durumda” ifadelerini kullandı.

Boğazın yeniden açılmasıyla birlikte son haftalarda bekletilen çok sayıda petrol tankerinin uluslararası pazarlara yönelmeye başladığı bildirildi.

Ateşkes enerji piyasalarını etkiledi

Küresel petrol arzının önemli bir bölümü Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşiyor. İran ile ABD arasında yaşanan askeri gerilim sırasında boğazdaki riskler nedeniyle petrol fiyatlarında sert yükselişler yaşanmış, uluslararası piyasalarda enerji arzına ilişkin ciddi endişeler ortaya çıkmıştı.

Uzmanlar, boğazın yeniden açılmasıyla birlikte petrol sevkiyatının normalleşeceğini ve bunun petrol ile akaryakıt fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturacağını değerlendiriyor.

İran limanlarına yönelik yaptırımlar kaldırılıyor

Ateşkes anlaşmasının önemli maddelerinden biri de ABD'nin İran limanlarına uyguladığı deniz ticareti kısıtlamalarının kaldırılması oldu.

Reuters’a konuşan İranlı üst düzey kaynaklar, anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte tüm ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine izin verileceğini belirtirken, İran basını deniz trafiğinin Umman ile koordinasyon içinde düzenleneceğini aktardı.

İsviçre’de imza töreni bekleniyor

Taraflardan yapılan açıklamalara göre mutabakat zaptının 19 Haziran’da İsviçre’de imzalanması planlanıyor.

Ancak diplomatik kaynaklar, anlaşmanın uygulanmasına ilişkin teknik ayrıntılar ve bazı siyasi başlıklar üzerinde görüşmelerin sürdüğünü belirtiyor.

Bölgesel gerilimde yeni dönem mi?

Ateşkes ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, yalnızca enerji piyasaları açısından değil, Ortadoğu'daki siyasi ve askeri dengeler açısından da kritik bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Bölge uzmanları, yaşanan sürecin kalıcı bir barışa dönüşüp dönüşmeyeceğinin önümüzdeki haftalarda netleşeceğini belirtirken, özellikle yaptırımlar, nükleer program ve bölgesel güvenlik başlıklarının taraflar arasında müzakere edilmeye devam edeceğine dikkat çekiyor.

@welgmedya.com