WELG | ANALİZ - Nazi iktidarının insanlığı sürüklediği felaketle yüzleşmeyi devlet politikasına dönüştüren Almanya’da, aşırı sağcı AfD’nin Saksonya-Anhalt seçimlerinde yüzde 43,8 oy alması yalnızca bir seçim sonucu değildir. Ortaya çıkan tablo, “Bir daha asla” sözünün toplumsal hafızadaki yerini sorgulatmaktadır.

Almanya, Adolf Hitler liderliğindeki Nazi rejiminin milyonlarca insanı sistematik biçimde katlettiği, Avrupa’yı büyük bir savaşa sürüklediği ülke olarak ağır bir tarihsel sorumluluk taşıyor.

Bu nedenle Almanya’da aşırı sağın yükselişi, herhangi bir Avrupa ülkesindeki sıradan siyasi değişim gibi değerlendirilemez.

Tarih Aynı Biçimde Tekrarlanmaz

Bugünkü Almanya, 1930’ların Almanya’sı değildir. AfD’yi doğrudan Nazi Partisi ile özdeşleştirmek veya partiye oy veren herkesi Nazi ilan etmek de doğru olmaz.

Ancak tarih her zaman aynı üniformalarla ve aynı sloganlarla geri dönmez. Önce kullanılan dil değişir; yabancılar, göçmenler ve azınlıklar sorunların kaynağı gibi gösterilir. Ardından ayrımcılık normalleştirilir ve toplumun bir kesiminin hakları tartışmaya açılır.

Saksonya-Anhalt’taki sonuç bu nedenle ciddi bir alarmdır.

Hedef Tahtasında Yine Göçmenler Var

AfD, ekonomik sıkıntıları, güvenlik kaygılarını ve mevcut hükümete duyulan öfkeyi göçmen karşıtı bir siyasete dönüştürmeyi başardı.

Dikkat çekici olan ise Saksonya-Anhalt’ın Almanya’da göçmen nüfusunun görece düşük olduğu eyaletlerden biri olmasıdır. Buna rağmen göçmen karşıtlığının seçimlerin en etkili araçlarından birine dönüşmesi, sorunun göçmen sayısından çok korku siyasetiyle ilgili olduğunu gösteriyor.

Bir ülkedeki ekonomik krizlerin, sosyal sorunların ve siyasi başarısızlıkların sorumluluğunu sürekli yabancılara yüklemek, Almanya tarihinin hiç de yabancı olmadığı tehlikeli bir yöntemdir.

“Bir Daha Asla” Sözü Sandıkta Sınanıyor

Almanya yıllardır okullarında Nazi suçlarını anlatıyor, toplama kamplarını anma merkezlerine dönüştürüyor ve “Bir daha asla” diyor.

Ancak geçmişle yüzleşmek yalnızca anma törenleri düzenlemek değildir. Asıl yüzleşme; ırkçı düşünceler yeniden güç kazandığında, göçmenler hedef gösterildiğinde ve insan onuru siyasi pazarlığın konusu yapıldığında ortaya konulan tavırdır.

Bugün sınanan tam da budur.

Sorumluluk Yalnızca AfD Seçmenlerinde Değil

AfD’nin yükselişini yalnızca seçmeni suçlayarak açıklamak yetersizdir. Ana akım partilerin ekonomik adaletsizliklere çözüm üretememesi, halktan uzaklaşması ve zaman zaman AfD’nin göçmen karşıtı dilini benimsemesi de aşırı sağı büyüttü.

Aşırı sağla onun söylemlerini taklit ederek mücadele edilemez. Çünkü seçmen, çoğu zaman taklidi yerine aslını tercih eder.

Demokratik partilerin görevi, toplumdaki gerçek sorunlara çözüm üretirken göçmenleri günah keçisi ilan eden siyasete karşı açık ve kararlı bir tutum almaktır.

Almanya Tarihiyle Yeniden Sınanıyor

Saksonya-Anhalt seçimi dün sonuçlandı; ancak asıl mesele bugün başlıyor.

Almanya şimdi bir tercih yapmak zorunda: Aşırı sağın söylemlerini normalleştirerek bu yükselişe teslim mi olacak, yoksa insan onurunu, eşitliği ve demokratik değerleri kararlılıkla mı savunacak?

Hitler gerçeğini yaşamış bir ülkede yüzde 43,8’lik aşırı sağ oyu yalnızca siyasi partilerin değil, bütün toplumun üzerinde düşünmesi gereken tarihsel bir uyarıdır.

Çünkü geçmiş unutulduğunda tarih birebir tekrarlanmasa bile aynı karanlık, farklı isimler ve yeni sloganlarla geri dönebilir.

@welgmedya