WELG | Ankara – DEM Parti İstanbul Milletvekili Kezban Konukçu, 6 Şubat depremlerinde Hatay Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ek Hizmet Binası’nda 68 kişinin yaşamını yitirmesiyle ilgili süreçte kamu görevlilerine yönelik ceza soruşturmasının “idari izin” mekanizmasıyla tıkanmasına dikkat çekerek İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya’nın yanıtlaması istemiyle TBMM’ye yazılı soru önergesi verdi. Konukçu, binanın yıllardır depreme dayanıksız olduğuna dair resmi yazışmalar bulunduğu halde güçlendirme, tahliye ya da kullanım dışı bırakma kararlarının alınmadığını; buna rağmen geçmiş dönem sorumlularının 4483 sayılı Kanun kapsamında “soruşturma izni verilmemesi” kararıyla fiilen yargı denetimi dışına çıkarıldığını vurguladı.

“10 yıl uyarı var, tahliye yok: Sorumluluk neden geçmişe uzanmadı?”

Konukçu’nun önergesinin merkezinde, bilirkişi raporları ve iddianamede yer aldığı belirtilen “yaklaşık 10 yıllık uyarı ve resmi yazışma trafiği” bulunuyor. Konukçu, buna rağmen binanın kullanılmaya devam ettirilmesini “göz göre göre gelen ihmal” olarak nitelendirerek, Hatay Valiliği’nin yalnızca ilgili dönemin İl Sağlık Müdürü için izin verip geçmiş 10 yıllık görev yapan il sağlık müdürleri ve başhekimler için soruşturma izni vermemesinin gerekçesini soruyor. Önergede, bu tercihin kamu idaresinin sorumluluğunu daraltıp daraltmadığı ve hangi “hukuki gerekçelerle” alındığı açık biçimde sorgulanıyor.

“Mahkeme itirazı reddetti: Ceza soruşturmasının önü kapandı mı?”

Konukçu, Hatay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın soruşturma izni talebine rağmen verilen “izin yok” kararlarının, Adana Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi tarafından hukuka uygun bulunmasını da eleştiriyor. Önergede, bu kararların toplu ölümle sonuçlanan bir olayda kamu görevlilerinin ceza sorumluluğunu idari bir karar üzerinden etkisizleştirdiği, böylece mağdur ailelerin adalete erişim hakkının fiilen ortadan kalktığı savunuluyor. Konukçu, “yargının delil takdirine idari müdahale” tartışmasını gündeme taşıyarak kuvvetler ayrılığı ilkesinin zedelenip zedelenmediğini de Bakan Yerlikaya’ya soruyor.

“AİHM içtihadı ve yaşam hakkı: Etkili soruşturma yükümlülüğü neden işlemiyor?”

Önergede, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin yaşam hakkı ihlallerinde “bağımsız ve etkili soruşturma” yükümlülüğüne ilişkin yerleşik içtihadına atıf yapılarak 4483 sayılı Kanun’un idari izin mekanizmasının savcılığın maddi gerçeği araştırma yetkisini sınırlandırdığı belirtiliyor. Konukçu, bu tablonun Anayasa’nın hukuk devleti, eşitlik ve hak arama özgürlüğü ilkeleriyle çeliştiğini ifade ediyor; İçişleri Bakanlığı’nın bu yapısal soruna karşı neden bir düzenleme yapmadığını soruyor.

“Cezasızlık iddiası: Deprem dosyalarında kaç izin verildi, kaç izin verilmedi?”

Konukçu, tartışmayı yalnızca Hatay’daki hastane dosyasıyla sınırlı tutmuyor. 6 Şubat depremleri sonrası yıkılan kamu binaları ve tesisleriyle ilgili olarak bugüne kadar kaç kamu görevlisi hakkında soruşturma izni verildiğini, kaç dosyada izin çıkmadığını ve bunların kaçının toplu ölümle sonuçlanan olaylara ilişkin olduğunu da soruyor. Böylece deprem suçlarında cezasızlığın “sistematik bir politika” haline gelip gelmediği tartışmasını TBMM gündemine taşıyor.

“İdari makamlar hakkında inceleme var mı?”

Önergede ayrıca, geçmiş dönem yetkilileri için “soruşturma izni verilmemesi” kararını alan ve onaylayan idari makamlar hakkında, “görevi kötüye kullanma” veya “delilleri karartma” şüphesiyle bir inceleme ya da denetim başlatılıp başlatılmadığı da soruluyor. Konukçu, benzer felaketlerin tekrar yaşanmaması için kamu görevlilerinin yargılanmasının önündeki idari engellerin kaldırılmasına yönelik Bakanlığın somut bir yol haritası olup olmadığını da Yerlikaya’nın yanıtlamasını istiyor.

@welgmedya.com