WELG | Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) Noterlik Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi kapsamında yer alan ve büyük tartışmalara neden olan "etki ajanlığı" düzenlemesi, muhalefetin sert tepkileri üzerine geçici olarak geri çekildi. Bu düzenlemenin, 2025 yılı bütçe görüşmelerinin tamamlanmasının ardından yeniden Meclis'e sunulması bekleniyor.

"Etki Ajanlığı" Düzenlemesi Nedir?

Geri çekilen "etki ajanlığı" düzenlemesi, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk" başlıklı bölümüne 339/A maddesinin eklenmesini öngörüyordu. Düzenleme, "Devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları aleyhine yabancı bir devlet veya organizasyonun stratejik çıkarları doğrultusunda suç işleyenlerin" üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezası almasını içeriyordu. Ancak, suçun tanımının muğlak ve belirsiz olması nedeniyle, düzenleme muhalefet partileri ve sivil toplum kuruluşları tarafından eleştiri konusu oldu.

Muhalefetin Tepkisi ve Gerekçeleri

Düzenlemeye karşı çıkan CHP, DEM Parti, İYİ Parti ve Saadet Partisi, düzenlemenin hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerine aykırı olduğunu savundu. CHP'li kaynaklar, bu tür bir yasal düzenlemenin, "herkesi potansiyel fail olarak gören" geniş bir tanım içerdiğini ve bunun Anayasa'ya aykırı olduğunu belirtti. Ayrıca, CHP’li yetkililer, yapılacak bir düzenlemenin suç tanımını açık bir şekilde yapması gerektiğini, aksi takdirde yasaların subjektif yorumlara açık hale geleceğini ve hak ihlalleri yaratabileceğini vurguladı.

CHP'den Net Tavır: "Önerilerimiz Alınırsa Katkıda Bulunuruz" CHP'li kaynaklar, devletin gerektiğinde yasal düzenlemelere ihtiyaç duyabileceğini kabul ettiklerini ancak bu düzenlemelerin kesinlikle hukuka uygun ve iyi tanımlanmış olması gerektiğini belirtti. "Katkı istiyorlarsa otururuz masaya, devletin birimlerini ve uzmanları dinleriz, dünyadaki örnekleri inceleriz. Bu ilkeler çerçevesinde bir yasa yapılacaksa katkı veririz," açıklamasını yaptılar.

AKP'nin Yeni Stratejisi

AKP, "etki ajanlığı" maddesini yeniden Meclis'e getirmeden önce muhalefetle istişare edecek. AKP Grup Başkanvekili Özlem Zengin, düzenlemenin mevcut halinin "etki ajanlığı" yasası olarak görülmemesi gerektiğini savundu ve “Yeni nesil casusluk suçlarına ilişkin bir düzenlemeye ihtiyaç var,” dedi. Zengin, teknolojinin gelişimiyle birlikte casusluk kavramının da değiştiğini ve bu nedenle yeni yasal düzenlemelerin gerekliliğini vurguladı.

Düzenleme Neden Geri Çekildi?

Düzenleme, TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşmelerde MHP hariç beş partinin verdiği önergelerle kanun teklifinden çıkarıldı. Önergelerde, düzenlemenin Anayasa'ya aykırılığı ve uygulamada yaratabileceği hukuki belirsizlikler gerekçe gösterildi. AKP'nin önergesinde, "5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'na eklenmesi öngörülen 339/A maddesi tekliften çıkarılmıştır" ifadeleri yer aldı.

Gelecekte Ne Bekleniyor?

AKP, muhalefetin önerilerini ve itirazlarını değerlendirerek yeni bir düzenleme yapmayı planlıyor. Bu yeni düzenlemenin, 2025 yılı bütçe görüşmelerinin TBMM Genel Kurulu'nda tamamlanmasından sonra başka bir kanun teklifi ile Meclis'e sunulması öngörülüyor.

CHP: "Öncelikle Teknik Çalışma Gerekli" CHP, bu tür düzenlemelerin kapsamlı teknik çalışmalar gerektirdiğini ve uzman görüşlerinin dikkate alınması gerektiğini belirtti. İlgili birimlerin, hukuki uzmanların ve uluslararası örneklerin değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden CHP’li kaynaklar, objektif ve net bir yasa önerilirse katkıda bulunabileceklerini yineledi.

Geri çekilen "etki ajanlığı" maddesinin geleceği, hem TBMM'deki partiler arasındaki görüşmelere hem de kamuoyunda oluşacak tepkiye bağlı olarak şekillenecek. Hukuki netlik ve öngörülebilirlik ilkelerine uygun, demokratik değerleri koruyan bir düzenlemenin oluşturulması, tüm taraflar için kritik önem taşıyor.

@welgmedya.com