WELG | Ankara – Dersimli Milletvekili Ayten Kordu, 6 Şubat 2023 depremlerinin üçüncü yılında kapsamlı bir Meclis Araştırması açılması için Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na önerge sundu. Önergede, depremlerin tüm boyutlarıyla incelenmesi, kamu kaynaklarının kullanımının denetlenmesi, sorumluların tespit edilmesi ve gelecekteki olası afetlere karşı hazırlık yapılması talep edildi.

“Üç Yıldır Çözülemeyen Temel Sorunlar”

Önergenin gerekçesinde, Maraş merkezli depremlerin resmi verilere göre en az 53 bin 537 yurttaşın ölümüne, yüz binlerce kişinin yaralanmasına ve milyonlarca insanın yerinden edilmesine yol açtığı hatırlatıldı. Aradan geçen üç yıla rağmen barınma, sağlık, eğitim, istihdam ve altyapı alanlarında kalıcı çözümler üretilemediği vurgulandı. Yüz binlerce yurttaşın hâlâ konteyner kentlerde yaşadığı, teslim edilen konutların önemli kısmında altyapı eksiklikleri bulunduğu belirtildi.

“Hasar Tespitlerinde Bilimsel Sorunlar”

Önergede, hasar tespit süreçlerinde uzman olmayan kişilerce yapılan yüzeysel değerlendirmelerin yeni mağduriyetler yarattığı ifade edildi. Sağlam binalara ağır hasar raporu verilirken bazı riskli yapıların hasarsız sayılabildiği, orta hasarlı binaların yıkımına ilişkin ani kararların yurttaşları belirsizliğe sürüklediği kaydedildi. Bu durumun kararların şeffaf ve bilimsel temelde alınmadığı yönündeki eleştirileri artırdığına dikkat çekildi.

“Cezasızlık Algısı Güçleniyor”

Depremde yıkılan yapılara ilişkin davaların uzun sürmesi, firari sanıkların bulunamaması ve yargı süreçlerinin şeffaf yürütülmemesi kamu vicdanında cezasızlık algısını derinleştirdi. Ebrar Sitesi, Rönesans Rezidans ve İsias Oteli gibi büyük yıkımların yaşandığı dosyalarda sorumluların hâlâ tam anlamıyla hesap vermediği belirtildi.

“Kayıp Yurttaşlar Meselesi”

Deprem sonrası en ağır insani sorunlardan birinin kayıp yurttaşlar olduğu vurgulandı. DEMAK verilerine göre en az 145 depremzededen hâlâ haber alınamadığı, bunların 44’ünün çocuk olduğu aktarıldı. Kimlik tespiti yapılmadan defnedilen cenazeler ve kayıt sistemlerindeki eksikliklerin aileler için büyük bir travma yarattığı ifade edildi.

“Deprem Vergileri Nerede Kullanıldı?”

1999’dan bu yana toplanan ve kamuoyunda “deprem vergisi” olarak bilinen kaynakların nasıl harcandığı sorusu yeniden gündeme getirildi. Yardım ulaştırmadaki gecikmeler, lojistik aksaklıklar ve koordinasyon sorunlarının, bu kaynakların afet hazırlığı için kullanılmadığı yönündeki tartışmaları güçlendirdiği belirtildi.

“Dersim ve Diğer Riskli İller”

Önergede İstanbul, Dersim, Bingöl ve Hakkâri gibi yüksek riskli bölgeler için bilim insanlarının uyarılarına yer verildi. Dersim’in üç ayrı diri fay zonu üzerinde bulunduğu, 7 üzeri deprem üretme potansiyeline sahip olduğu hatırlatılarak, yerel ölçekte risk analizlerinin yetersizliği eleştirildi.

“Meclis Araştırması Elzem”

Ayten Kordu, Anayasa’nın 98’inci ve TBMM İçtüzüğü’nün 104–105’inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasının zorunlu olduğunu belirterek, “Sorumluların belirlenmesi ve gelecekteki afetlere karşı somut politikalar geliştirilmesi için TBMM’nin devreye girmesi elzemdir” ifadelerini kullandı.

@welgmedya.com