WELG | ANKARA – DEM Parti Dersim Milletvekili Ayten Kordu, 19–26 Aralık 1978 tarihlerinde Maraş’ta yaşanan ve resmi rakamlara göre 111 kişinin hayatını kaybettiği Maraş Katliamı ile yüzleşilmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne “Maraş Katliamı ile Yüzleşme, Hafıza ve Adaletin Sağlanması Hakkında Kanun Teklifi” sundu.

Kanun teklifinde, Maraş Katliamı’nın tüm yönleriyle aydınlatılması, hakikatin ortaya çıkarılması, yargı süreçlerinin yeniden ele alınması ve toplumsal hafızanın güçlendirilmesi hedefleniyor.

“Yargı Süreci Cezasızlıkla Sonuçlandı”

Teklifin genel gerekçesinde, 1978 yılında 7 gün süren katliamda Alevilere ait yüzlerce ev ve işyerinin yakılıp yağmalandığı, saldırıların ardından 13 ilde sıkıyönetim ilan edildiği hatırlatıldı. Yargılamalar sonucunda verilen idam ve müebbet hapis cezalarının Yargıtay tarafından bozulduğu, sonraki süreçte sanıkların büyük bölümünün beraat ettiği ya da hafif cezalarla serbest bırakıldığı vurgulandı.

Gerekçede, katliamın aydınlatılmasına katkı sunan müdahil avukatlar Ceyhun Can, Halil Sıtkı Güllüoğlu ve Ahmet Albay’ın 1979–1980 yılları arasında faili meçhul cinayetlerle öldürülmesine de dikkat çekildi.

“Hakikat Açığa Çıkarılmadı, Arşivler Açılmadı”

Aradan geçen yıllara rağmen devlet arşivlerinin açılmadığı, sorumluların ortaya konulmadığı, toplu mezar yerlerinin açıklanmadığı ve birçok kayıp insanın akıbetinin belirsizliğini koruduğu ifade edildi. Bu durumun toplumsal hafızanın oluşmasını engellediği ve demokratik toplumun gelişimini zayıflattığı belirtildi.

Teklifte, insanlığa karşı suçların zaman aşımına tabi olmadığı vurgulanarak, Maraş Katliamı’nın bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

“Hafıza ve Yüzleşme Anıtı Kurulacak”

Kanun teklifinde, Maraş il merkezinde “Maraş Katliamı Yüzleşme ve Hafıza Anıtı” inşa edilmesi öngörülüyor. Anıtta katliamda yaşamını yitiren tüm yurttaşların isimlerinin yer alması ve alanın kamusal bir hafıza mekânı olarak korunması amaçlanıyor.

“Hakikat, Adalet ve Yüzleşme Komisyonu”

Teklife göre, Maraş Katliamı’nı araştırmak üzere bağımsız bir Hakikat, Adalet ve Yüzleşme Komisyonu kurulacak. Komisyon; hukukçular, insan hakları savunucuları, tarihçiler, sosyologlar ile mağdur ve tanık temsilcilerinden oluşacak ve hazırlanan raporlar kamuoyuyla paylaşılacak.

“Toplu Mezarlar ve Kayıplar Araştırılacak”

Kanun teklifinde ayrıca toplu mezarların tespiti, adli kazı ve kimliklendirme çalışmaları yapılması, kayıp kişilerin akıbetinin ortaya çıkarılması ve cenazelerin ailelerine teslim edilmesi öngörülüyor.

“Anma ve Toplanma Hakkı Güvence Altına Alınacak”

Teklifte, Maraş Katliamı anmalarının barışçıl ve demokratik biçimde yapılmasının güvence altına alınması, kamu makamlarının bu etkinliklerin güvenliğini sağlamakla yükümlü olması ve ifade özgürlüğünü engelleyici uygulamalara son verilmesi de yer alıyor.

Kanun teklifinin Meclis’teki görüşme süreci önümüzdeki günlerde başlayacak.

@welgmedya.com