WELG | Viyana – Avusturya’da planlanan gıda ürünlerinde KDV indirimi tartışması siyasetin ve tarım lobisinin gündemine oturdu. Çiftçiler Birliği (Bauernbund), temel gıdalarda vergi indirimi planlanırken “yerli etin listede yer almamasına” sert tepki göstererek Başbakan Yardımcısı ve SPÖ lideri Andreas Babler’i hedef aldı. Bauernbund, “temel gıda” olarak tanımladığı et ürünlerinde de KDV’nin düşürülmesini talep ediyor.

“Babler’in listesi ÖVP ve Neos ile uzlaştırılmadı”

Tartışmanın büyümesinde en kritik unsur ise Babler’in kamuoyuna açıkladığı “KDV indirimi uygulanacak ürünler listesinin” koalisyon ortakları olan ÖVP ve Neos ile önceden görüşülmediğinin ortaya çıkması oldu. Hükümet çevrelerinden sızan değerlendirmelerde Babler’in açıkladığı listenin koalisyon içinde uzlaşıya dayanmadığı ve bu nedenle tartışmanın daha da derinleştiği belirtiliyor.

Babler, “Pressestunde” programındaki açıklamasında temmuz ayından itibaren bazı temel ürün gruplarında KDV’nin yüzde 10’dan yüzde 5’in biraz altına düşürülerek neredeyse yarıya indirileceğini söylemişti. Ancak bu açıklama, daha koalisyon masasında bile netleşmemiş bir düzenleme üzerinden “erken ilan” eleştirilerine yol açtı.

“Ucuz ürünler” kesinleşmeden kamuoyuna açıklandı

Babler’in işaret ettiği alışveriş sepetinde yumurta, süt, tereyağı, ekmek, elma ve pirinç gibi ürünler yer alırken; et ve içecekler listede bulunmuyor. İşte tam da bu nokta, özellikle kırsal kesimde ve tarım üreticileri arasında büyük rahatsızlık yarattı.

Hükümet kaynakları, Babler’in duyurduğu listeyi “vejetaryen sepeti” olarak nitelendirirken, bunun koalisyon ortaklarıyla mutabakata dayanmamasının siyasi krizi büyüttüğünü belirtiyor.

Neos: “Mutabakat sağlanmış değil”

Neos Devlet Sekreteri Sepp Schellhorn, enflasyona ilişkin bir basın toplantısında SPÖ’lü Ulrike Königsberger-Ludwig ve ÖVP’li Barbara Eibinger-Miedl ile birlikte yaptığı açıklamada, liste üzerinde henüz anlaşma sağlanmadığını açıkça duyurdu. ÖVP cephesi de temkinli bir tonla “müzakerelerin başında olduklarını” belirtti.

Bu açıklamalar, Babler’in çıkışının koalisyon içinde bir “oldubitti” olarak algılandığına dair yorumları güçlendirdi.

Bauernbund: “Yerli et mutlaka sepette olmalı”

Tepkilerin en serti Çiftçiler Birliği’nden geldi. Bauernbund Başkanı Georg Strasser, temel gıdalarda KDV indirimi yapılacaksa bunun Avusturya’nın yerli etini de kapsaması gerektiğini vurguladı. Strasser, etin temel bir gıda ürünü olduğunu, sağlıklı beslenmenin parçası sayılması gerektiğini ve yerli çiftçilerin yüksek kalite için her gün büyük sorumluluk taşıdığını ifade etti.

Bauernbund’un çıkışı, tartışmayı yalnızca ekonomi başlığından çıkarıp doğrudan “kırsal seçmen – hükümet ilişkisi” eksenine taşıdı.

FPÖ’den sert saldırı: “Bir alışveriş listesinde bile anlaşamıyorlar”

Muhalefet ise krizi hükümet içi uyumsuzluğun kanıtı olarak yorumladı. FPÖ Genel Sekreteri Michael Schnedlitz, sert ifadelerle koalisyona yüklenerek hükümetin daha bir “alışveriş listesinde” bile anlaşamadığını savundu.

Bu çıkış, ekonomik düzenlemelerin Avusturya’da hızla seçim siyasetine malzeme edildiğini bir kez daha gösterdi.

SPÖ perakende sektörünü işaret ediyor: “Yasal olarak yansıtmak zorundalar”

Öte yandan KDV indiriminin tüketiciye gerçekten yansıyıp yansımayacağı da tartışma başlığı olmaya devam ediyor. ZiB 2 programında Ticaret Birliği (Handelsverband) Genel Müdürü Rainer Will, olası bir vergi indiriminin tüketiciye “mümkün olduğunca” yansıtılacağını söyleyince, SPÖ’den sert tepki geldi.

SPÖ’lü Devlet Sekreteri Schmidt, Instagram üzerinden yayımladığı videoda perakende sektörünün indirimleri tüketiciye yansıtmasının yasal bir zorunluluk olduğunu savundu. Schmidt, hükümetin fiyat aktarımını yakından izleyeceğini, aktarım yapılmazsa müdahale edileceğini belirterek denetim mesajı verdi.

WELG değerlendirmesi: KDV sepeti sadece ekonomi değil, siyasi bir sınav

WELG Medya’ya göre tartışma yalnızca “hangi ürün daha ucuzlayacak” meselesi değil; aynı zamanda koalisyonun kriz yönetimi, kırsal üreticinin korunması ve enflasyon karşısında halkın alım gücü için geliştirilen politikaların gerçekliği açısından da bir sınav niteliği taşıyor.

Eğer KDV indirimi gerçekten uygulanacaksa, bunun yalnızca sembolik birkaç ürünle sınırlı kalıp kalmayacağı ve market raflarına gerçek anlamda yansıyıp yansımayacağı önümüzdeki dönemin belirleyici başlığı olacak.

@welgmedya.com