WELG | Avusturya’da sunulan yeni bütçe tasarısı, kağıt üzerinde tasarruf gibi görünen ancak gerçekte mali yükü sadece öteleyen çeşitli "hileleri" barındırıyor. Düşünce kuruluşu Agenda Austria, Hazine Bakanı Markus Marterbauer’in (SPÖ) sunduğu bütçede gerçek anlamda kesinti olmayan pek çok “bütçe numarasını” ortaya çıkardı.

"Tasarruf" Görünümlü Yeni Gelir Kalemleri

Agenda Austria’dan ekonomist Jan Kluge, hükümetin özellikle gelir tarafında “yaratıcı” yöntemlere başvurduğunu ifade ediyor. Kâğıt üzerinde çeşitli bakanlıklar kendi içinde kesinti yapmayı kabul etmiş görünse de, bu kesintilerin hepsi gerçek anlamda tasarruf değil.

Örneğin ulaştırma alanındaki “tasarruf”, Asfinag’ın devlete aktardığı kar payının artırılmasıyla sağlanıyor. Bu yıl devlete 255 milyon euro yerine 305 milyon euro aktarılacak. Ayrıca ÖBB yatırımları ertelenerek sonraki yıllara kaydırılıyor. Ancak Kluge’ye göre bu sadece mali yükün ertelenmesi anlamına geliyor: “Finansman ihtiyacı ortadan kalkmıyor, sadece ileri bir tarihe öteleniyor.”

Adalet Bakanlığı’nın “tasarrufu” ise mahkeme harçlarına yapılan zamlarla sağlanıyor. Bu da fiili bir kesinti değil, yeni bir gelir kalemi yaratılması anlamına geliyor.

"Sol Cep, Sağ Cep" Oyunu

Bakanlıkların kira giderlerindeki “azalma” da tasarruf olarak sunuluyor. Ancak gerçek durum daha farklı. Devlet, 1 Ocak’tan itibaren kendi kiracısı olduğu yerlerde kira artışı yapılmamasını kararlaştırdı. Bu sayede bakanlıklar daha az kira ödeyecek. Ancak bu mülklerin sahibi yine devlete ait olan Bundesimmobiliengesellschaft (BIG). Kluge durumu şöyle özetliyor: “Bu, ‘sol cep sağ cep’ oyunu gibi. Devletin geneli açısından hiçbir kazanç sağlamıyor.”

Kullanılmayan Bütçeler Kısılıyor: Gerçek Tasarruf Yok

Bakanlığın teşvikler konusunda da benzer numaralara başvurduğu belirtiliyor. Daha önce tamamen kullanılmamış olan bütçelerde (örneğin geniş bant altyapı desteği ya da NPO’lara yönelik enerji maliyeti yardımı) kesinti yapılıyor. Ancak bu da gerçek anlamda bir tasarruf değil. Kluge’ye göre: “Sonuçta harcanan miktar muhtemelen geçen yılkiyle aynı olacak. Sadece bütçe daha gerçekçi hale getiriliyor.”

Sonuç: Tasarruf Görünümlü Yeni Vergiler ve Ertelenmiş Giderler

Finans Bakanı Marterbauer'in sunduğu tasarruf paketinin önemli bir kısmı, doğrudan kesintilerden değil, dolaylı gelir artışlarından oluşuyor. Uzmanlar, bu yaklaşımın kamuoyunu yanıltabileceği ve uzun vadede yapısal bir fayda getirmeyeceği görüşünde. (Krone)

@welgmedya.com