WELG | Ankara – Avrupa Parlamentosu'nda Adalet Bakanı Akın Gürlek'in yaptırım listesine alınmasının görüşülecek olması, Türkiye'de yıllardır süren yargı bağımsızlığı tartışmalarını yeniden uluslararası gündemin merkezine taşıdı. Gürlek, kendisine yönelik eleştirileri "ideolojik ve mesnetsiz" olarak nitelendirirken, muhalefet ve insan hakları çevreleri ise Avrupa'dan gelen tepkilerin tesadüf olmadığını savunuyor.

“Bir savcıdan bakanlığa uzanan tartışmalı süreç”

Akın Gürlek'in adı kamuoyunda ilk kez sıradan bir hukuk bürokratı olarak değil, siyasi davalarla birlikte öne çıktı. Özellikle gazeteciler, insan hakları savunucuları, siyasetçiler ve muhalif isimler hakkında verilen birçok tartışmalı kararın altında Gürlek'in imzası bulunuyordu.

Ekrem İmamoğlu davalarından Osman Kavala sürecine, muhalif gazetecilerden siyasi parti yöneticilerine kadar birçok dosyada adı geçen Gürlek, iktidar çevreleri tarafından "hukuku uygulayan yargıç" olarak savunulurken, muhalefet tarafından ise "siyasi yargının sembol isimlerinden biri" olarak gösterildi.

Avrupa neden Gürlek'i hedef alıyor?

Avrupa Parlamentosu'ndaki Yeşiller Grubu'nun yaptırım önerisi doğrudan Türkiye'ye değil, belirli isimlere yönelik.

Önerinin gerekçesinde Türkiye'de muhalefete yönelik yargı süreçleri, belediye operasyonları, siyasi tutuklamalar ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının uygulanmaması gösteriliyor.

Özellikle Kavala ve Demirtaş kararlarının yıllardır uygulanmaması Avrupa kurumlarında Türkiye'nin hukuk devleti niteliğine ilişkin ciddi soru işaretleri yaratmış durumda.

Bu nedenle Avrupa'daki birçok çevre Akın Gürlek'i yalnızca bir kişi olarak değil, mevcut yargı anlayışının temsilcilerinden biri olarak değerlendiriyor.

Türkiye açısından ne anlama geliyor?

Bu gelişme öncelikle Türkiye'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde yeni bir gerilim başlığı anlamına geliyor.

Ancak daha önemlisi, bir ülkenin Adalet Bakanı'nın Avrupa Parlamentosu'nda yaptırım tartışmalarına konu olması Türkiye yargısının uluslararası itibarına yönelik ciddi bir uyarı niteliği taşıyor.

Muhalefet partileri ve hukuk örgütleri uzun süredir Türkiye'de yargının siyasallaştığını savunurken, iktidar ise bunun dış müdahale girişimi olduğunu öne sürüyor.

Tartışmanın merkezinde hukuk devleti var

Mesele yalnızca Akın Gürlek'in şahsı değil.

Asıl tartışma, Türkiye'de yargının bağımsız olup olmadığı, siyasi davalarda hukukun eşit uygulanıp uygulanmadığı ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının neden yerine getirilmediği sorularında düğümleniyor.

Avrupa Parlamentosu'ndaki yaptırım önerisi kabul edilse de edilmese de, Türkiye açısından ortaya çıkan tablo dikkat çekici: Bir dönem savcı olarak görev yapan, bugün ise Adalet Bakanlığı koltuğunda oturan bir isim, artık yalnızca Türkiye'de değil Avrupa siyasetinde de hukuk devleti tartışmalarının merkezinde yer alıyor.

@welgmedya.com